Program hodowlany ziemniaka prowadzony przez prof. Davida Douchesa z Michigan State University został wyróżniony nagrodą Technology Transfer Achievement Award 2026. To jedno z najważniejszych wyróżnień przyznawanych projektom, które skutecznie przenoszą wyniki badań naukowych do praktyki rolniczej i przemysłu.
Dla producentów ziemniaków w Polsce szczególnie interesujące mogą być kierunki, nad którymi pracuje amerykański zespół. Główne cele hodowli to dziś:
- wydłużenie możliwości przechowywania bulw,
- większa odporność na choroby,
- ograniczenie kosztów ochrony,
- stabilna jakość surowca dla przetwórstwa,
- oraz dostosowanie odmian do zmieniających się warunków klimatycznych.
Ziemniaki do chipsów nawet do lipca
Jednym z największych sukcesów programu hodowlanego MSU jest odmiana ‘Manistee’, która znacząco wydłużyła okres przechowywania ziemniaków dla przemysłu chipsowego. Jak podkreśla David Douches, jeszcze kilkanaście lat temu ziemniaki w Michigan przechowywano zwykle do marca. Dziś dzięki nowym odmianom możliwe jest utrzymanie jakości surowca nawet do lipca.
To szczególnie ważne dla zakładów przetwórczych produkujących chipsy przez cały rok. W praktyce oznacza to mniejsze straty przechowalnicze, stabilniejsze dostawy i ograniczenie konieczności sprowadzania surowca z odległych regionów.
Odporność zamiast chemii
Program hodowlany mocno koncentruje się również na odporności odmian na najważniejsze choroby i szkodniki. Wśród celów wymieniane są m.in. odporność na:
- parcha,
- zarazę ziemniaka,
- oraz stonkę ziemniaczaną.
Według naukowców większa odporność genetyczna ma pozwolić ograniczyć liczbę zabiegów ochrony, zmniejszyć koszty produkcji i poprawić stabilność plonowania w warunkach coraz większej presji klimatycznej.
Nadchodzi era ziemniaków z „true potato seed”?
Bardzo ciekawym kierunkiem badań jest rozwój hodowli diploidalnej i produkcji ziemniaków z nasion (true potato seed – TPS). Obecnie ziemniaki uprawia się głównie z sadzeniaków, których transport i przechowywanie są kosztowne oraz obarczone ryzykiem przenoszenia chorób.
Zdaniem zespołu z Michigan przyszłość może należeć do odmian umożliwiających uprawę z nasion, co:
- uprości logistykę,
- obniży koszty materiału nasadzeniowego,
- ograniczy problemy fitosanitarne,
- oraz przyspieszy postęp hodowlany.
Nowe odmiany dla przemysłu chipsowego
W ostatnich tygodniach MSU poinformował również o wprowadzeniu pięciu nowych odmian przeznaczonych dla przemysłu chipsowego: ‘Manistee’, ‘Mackinaw’, ‘Petoskey’, ‘Huron Chipper’ oraz ‘Blackberry’.
Nowe odmiany mają łączyć:
- wysoką jakość smażenia,
- odporność na choroby,
- możliwość długiego przechowywania,
- oraz stabilne parametry technologiczne nawet po wielu miesiącach magazynowania.
Szczególnie ciekawa jest odmiana ‘Blackberry’, wyróżniająca się intensywnie fioletowym miąższem bogatym w antocyjany. Została ona wykorzystana do produkcji limitowanych chipsów premium.
Kierunek ważny także dla polskich producentów
Rozwiązania opracowywane w USA dotyczą głównie rynku chipsowego. Wiele z nich może mieć duże znaczenie również dla polskich producentów ziemniaków. Wydłużenie możliwości przechowywania, poprawa odporności odmian oraz ograniczanie kosztów ochrony stają się dziś kluczowe także w Europie.
Coraz większe znaczenie ma również dostosowanie odmian do ekstremalnych warunków pogodowych oraz zmieniających się wymagań rynku przetwórczego i handlu detalicznego. Jak pokazuje przykład programu Davida Douchesa, przyszłość produkcji ziemniaków będzie w dużej mierze opierała się na nowoczesnej hodowli i biologicznych rozwiązaniach wspierających stabilność produkcji.
Źródło: msu.edu








