Jakie odmiany pora najlepiej sprawdzają się w produkcji jesiennej i zimowej? Na jakie cechy zwracać uwagę przy wyborze odmiany i czego można spodziewać się na rynku tego warzywa w najbliższych miesiącach? Odpowiedzi na te pytania poszukiwali uczestnicy spotkania „Por Mistrzów”, zorganizowanego 6 listopada przez firmę Enza Zaden wraz z partnerami w gospodarstwie Sławomira Milczarka w Karsznicach, niedaleko Łęczycy.
Spotkanie było okazją do oceny odmian pora bezpośrednio na polu produkcyjnym, a także do wymiany doświadczeń dotyczących uprawy, nawożenia i ochrony tego warzywa. Gospodarzem wydarzenia był Sławomir Milczarek, który w tym sezonie uprawia pory na powierzchni 19 ha. Łączny areał prowadzonego przez niego gospodarstwa wynosi około 55 ha. Oprócz porów produkowane są tutaj również buraki ćwikłowe, selery, kalafiory i kapusta włoska.
Jak podkreślał gospodarz, w uprawie porów szczególnie istotne są obecnie łatwość przygotowania towaru do sprzedaży, możliwość uzyskania odpowiednio dużej masy roślin oraz tolerancja odmian na wciornastki. Około 90% powierzchni uprawy pora w jego gospodarstwie zajmują odmiany Enza Zaden.
Odmiany pora na różne terminy zbioru
Głównym punktem spotkania była prezentacja pięciu odmian pora Enza Zaden, którą poprowadził Paweł Wechterowicz. Na polu uczestnicy mogli porównać odmiany Turin F1, Sydney F1, Cherokee F1, Oslo F1 i Helsinki F1, różniące się m.in. terminami zbioru, pokrojem roślin, potencjałem plonowania i przydatnością do zimowania.
Turin F1 to odmiana o dość uniwersalnym charakterze, przeznaczona przede wszystkim do zbiorów letnich i jesiennych. Wyróżnia się wzniesionym pokrojem liści, dobrym wyrównaniem i wysoką zdrowotnością. Jak podkreślał ekspert, ważnymi zaletami są również tolerancja na wciornastki i łatwość obierania. Odmiana charakteryzuje się stosunkowo długim oknem zbiorczym i powolnym starzeniem roślin, co ułatwia dostosowanie terminu zbioru do aktualnego zapotrzebowania rynku.
Podobne zalety przypisywano odmianie Sydney F1, reprezentującej nowszą genetykę porów jesiennych. Łączy ona wysokie tempo przyrostu masy z dobrą zdrowotnością i łatwością przygotowania do sprzedaży. Jej atutem jest również możliwość wydłużenia okresu zbiorów. Przedstawiciel Enza Zaden zaznaczał, że zarówno Turin, jak i Sydney były w rejonie Łęczycy z powodzeniem przetrzymywane pod okryciem przez zimę. Nie są to jednak odmiany typowo zimujące i takie wykorzystanie powinno być traktowane jako rozwiązanie awaryjne.
Z kolei Cherokee F1 jest propozycją dla producentów oczekujących przede wszystkim dużej masy pojedynczych roślin. Jak wyjaśniał Paweł Wechterowicz, odmiana ta potrafi wytwarzać dorodne pory, a ponadto dobrze radzi sobie na trudniejszych stanowiskach, gdzie uzyskanie wysokiego plonu wymaga szczególnej uwagi. Podkreślano również jej tolerancję na wciornastki.
Oslo i Helsinki – propozycje do zimowania
Ważną część prezentacji poświęcono odmianom przeznaczonym do zimowania i zbiorów wiosennych.
Oslo F1 to dobrze znana producentom odmiana o szerokim oknie zbiorczym. Jej istotną zaletą jest możliwość zbioru zarówno jesienią, jak i po przezimowaniu roślin na polu. Wyróżnia się silnym systemem korzeniowym, dzięki któremu dobrze radzi sobie także na stanowiskach o mniejszej dostępności wody.
Paweł Wechterowicz odniósł się również do opinii dotyczących trudniejszego obierania Oslo w porównaniu z nowszymi odmianami. Jak wyjaśniał, nie wynika to z pogorszenia cech samej odmiany, ale z postępu hodowlanego. Nowe odmiany, takie jak Turin, Sydney czy Helsinki, charakteryzują się jeszcze większą łatwością przygotowania do sprzedaży, przez co zmieniają oczekiwania producentów.
Jedną z najciekawszych propozycji zaprezentowanych w Karsznicach była Helsinki F1, nowa odmiana zimowa, wcześniej znana pod numerem hodowlanym E65D.108. Wyróżnia się wzniesionym pokrojem liści, charakterystycznym systemem korzeniowym i łatwością obierania.
Szczególnie istotna jest jej przydatność do późnych zbiorów po zimie. Według obserwacji przedstawionych podczas spotkania Helsinki wykazuje niewielką skłonność do wybijania w pędy kwiatostanowe, dzięki czemu może dłużej zachowywać wartość handlową wiosną. W rejonie Łęczycy odmiana ta dobrze zniosła również trudne warunki poprzedniej zimy, w tym na plantacji pozostawionej bez okrycia.
Uzupełnieniem oferty Enza Zaden są wcześniejsze odmiany Chinook F1 i Comanche F1, przeznaczone do produkcji letniej. W przypadku Chinook zwracano szczególną uwagę na jakość rozsady i dobre przyjmowanie się roślin po posadzeniu na miejsce stałe.
Mniej porów w Europie, ale co z cenami?
Istotnym tematem dyskusji była także sytuacja na rynku porów. Paweł Wechterowicz i Krzysztof Kubatko z firmy Piobar zwracał uwagę na problemy produkcyjne występujące w różnych częściach Europy.
Jak informowali, w Holandii i Belgii nadmierne opady negatywnie wpłynęły na jakość części produkowanych porów. Z kolei we Francji trudności powodowały wysokie temperatury, niedobory wody i presja szkodników, w tym miniarki porówki.
Wojciech Kopeć z firmy Symbioz wskazywał również na ograniczenie powierzchni uprawy pora w Polsce. Pomimo sygnałów o mniejszej podaży w kilku krajach europejskich ceny na rynku nie wykazywały jednak dotychczas takiej tendencji wzrostowej, jakiej mogliby oczekiwać producenci.
Uczestnicy podkreślali, że jednym z najważniejszych wyzwań pozostają wysokie koszty produkcji, szczególnie pracy związanej z przygotowaniem towaru do sprzedaży, a także coraz większe trudności z ochroną plantacji przed chorobami i szkodnikami. W tych warunkach rośnie znaczenie odmian, które łączą wysoki plon z łatwością obierania, wyrównaniem i dobrą zdrowotnością.
Dynie, nawożenie i rozsada – prezentacje partnerów
Choć głównym bohaterem wydarzenia był por, uczestnicy mogli również zapoznać się z innymi propozycjami Enza Zaden. Aleksandra Krzyżanowska przedstawiła odmiany dyni Hokkaido oraz dyni piżmowej. Wśród prezentowanych kreacji znalazły się m.in. Flexi Kuri F1, Kaori Kuri F1, Spring Light F1 i Kermadec F1.
Szczególną uwagę poświęcono odporności na choroby wirusowe i możliwości długotrwałego przechowywania dyni, co pozwala wydłużać sezon sprzedaży nawet do stycznia i lutego. Przedstawiono także wyniki uzyskane w gospodarstwie Przemysława Świerczyńskiego, gdzie odmiany Flexi Kuri, Spring Light i Kermadec plonowały na poziomie około 43 t/ha, a Kaori Kuri około 36 t/ha.
Podczas spotkania zaprezentowano również rozwiązania nawozowe i wspomagające kondycję roślin. Wojciech Kopeć z firmy Symbioz mówił m.in. o wykorzystaniu preparatów wspierających regenerację porów po stresie związanym z niekorzystnym przebiegiem pogody i zabiegami herbicydowymi. Przedstawił również doświadczenia z zastosowaniem produktów Miligard i Cobre w programach ograniczania problemów z rdzą pora.
Piotr Cirocki z firmy FCA Fertilisants omówił ofertę nawozów wieloskładnikowych, w tym bezchlorkowych produktów opartych na siarczanowej formie potasu oraz nawozów z dodatkiem mikroorganizmów. Z kolei Martyna Kasprzak z Grupy Producentów Rozsad Krasoń przedstawiła możliwości dostaw gotowej rozsady warzyw. W przypadku porów najwcześniejszy termin jej dostarczania przez firmę przypada na połowę kwietnia, a cykl produkcyjny trwa około 90 dni.
Uzupełnieniem wydarzenia była prezentacja ciągników Massey Ferguson, przygotowana przez firmę Euromasz. Uczestnicy mogli obejrzeć modele z serii 5M, 5S i 7S, przeznaczone do różnych prac w gospodarstwach rolniczych i ogrodniczych.
