wtorek, 22 września, 2026
Strona główna Aktualności Ochrona ziemniaka w praktyce. Rozwiązania przeciwko zarazie, alternariozie i rizoktoniozie

Ochrona ziemniaka w praktyce. Rozwiązania przeciwko zarazie, alternariozie i rizoktoniozie

ochrona ziemniaka


Podczas Małopolskich Dni Kapusty w Charsznicy firma BASF prezentowała nie tylko technologie przeznaczone do ochrony warzyw kapustnych. Na znajdującej się w gospodarstwie plantacji ziemniaka jadalnego można było zobaczyć także program fungicydowy ukierunkowany na najważniejsze choroby tej uprawy. O rozwiązaniach zastosowanych na poletku opowiedział nam Przemysław Kostrzewski reprezentujący to przedsiębiorstwo.

Jedną z najważniejszych nowości prezentowanych w tym sezonie był Cabrio Max – pakiet fungicydowy przeznaczony do jednoczesnej ochrony ziemniaka przed zarazą ziemniaka i alternariozą. Rozwiązanie składa się z dwóch produktów: Zampro Pro oraz Elithena.

Zampro Pro odpowiada przede wszystkim za ochronę przed zarazą ziemniaka i zawiera dwie substancje czynne – ametoktradynę oraz fosfoniany potasu. Elithena, ukierunkowana na alternariozę, oparta jest natomiast na boskalidzie i piraklostrobinie. Łącznie plantator otrzymuje więc cztery substancje czynne pozwalające jednocześnie zabezpieczać plantację przed dwiema najważniejszymi chorobami części nadziemnej ziemniaka.

– Jeden pakiet Cabrio Max wystarcza na 4 ha. Na prezentowanej plantacji zastosowaliśmy go jako pierwszy zabieg programu ochrony – mówił Przemysław Kostrzewski.

Według rekomendacji przedstawionej przez eksperta Cabrio Max najlepiej wprowadzać na początku programu ochrony przed zarazą i alternariozą – jako pierwszy lub drugi zabieg. W kolejnych terminach należy już sięgać po rozwiązania wykorzystujące odmienne mechanizmy działania.

Divexo – dwa sposoby działania przeciwko zarazie

Drugim produktem zastosowanym na plantacji pokazowej był Divexo, fungicyd przeznaczony m.in. do ochrony ziemniaka przed zarazą. Zawiera ametoktradynę oraz propamokarb. Obie substancje różnią się zarówno mechanizmem działania, jak i sposobem przemieszczania się na i w roślinie.

Ametoktradyna działa kontaktowo i zapobiegawczo. Silnie wiąże się z warstwą woskową chronionych części rośliny. Propamokarb działa natomiast systemicznie i, jak podkreślał przedstawiciel BASF, wykazuje zarówno działanie zapobiegawcze, jak i interwencyjne. Dzięki temu Divexo może być wykorzystane w programie ochrony ziemniaka przed zarazą na dalszym etapie wegetacji.

Sam produkt nie stanowi jednak kompletnego rozwiązania przeciwko alternariozie. Jeżeli zabieg ma jednocześnie zabezpieczać plantację przed tym patogenem, do programu można włączyć Revyona w dawce 1,25 l/ha lub Signum 33 WG w dawce 0,25 kg/ha.

Przemysław Kostrzewski zwracał przy tym szczególną uwagę na strategię antyodpornościową. Cabrio Max i Divexo nie powinny być stosowane bezpośrednio jeden po drugim. Poszczególne rozwiązania trzeba przeplatać fungicydami wykorzystującymi inne mechanizmy działania. Rotacja substancji czynnych pozostaje jednym z podstawowych elementów budowania skutecznego programu ochrony, szczególnie przy dużej presji zarazy ziemniaka.

Rizoktonioza – ochrona zaczyna się podczas sadzenia

Program ochrony ziemniaka nie ogranicza się jednak do zabiegów wykonywanych w pełni wegetacji. W rejonie Charsznicy i Miechowa dodatkowym problemem mogą być cięższe, wolniej nagrzewające się gleby. Jeżeli wiosna jest chłodna i wilgotna, wydłuża się okres wschodów ziemniaka i wzrasta ryzyko infekcji powodowanych przez Rhizoctonia solani, sprawcę rizoktoniozy.

Rozwiązaniem prezentowanym przez BASF do zabezpieczenia plantacji już na etapie zakładania uprawy był Allstar. Preparat aplikowany jest doglebowo, pasowo w trakcie sadzenia ziemniaków. Jego zadaniem jest ograniczenie infekcji rizoktoniozy w okresie szczególnie ważnym dla prawidłowego rozwoju kiełków i młodych roślin.

Tym samym technologia prezentowana w Charsznicy rozpoczynała się już podczas sadzenia, a następnie obejmowała ochronę części nadziemnej przed zarazą ziemniaka i alternariozą.

Program powinien opierać się na rotacji

Na plantacji pokazowej poszczególne rozwiązania połączono w program prowadzący rośliny od początku wegetacji aż do okresu poprzedzającego zbiór. Jak podsumowywał Przemysław Kostrzewski, jednym z możliwych schematów jest rozpoczęcie ochrony przed rizoktoniozą od aplikacji Allstar podczas sadzenia. W ochronie części nadziemnej, na początku programu zwalczania zarazy i alternariozy, można wykorzystać Cabrio Max. W późniejszym okresie do programu może zostać wprowadzone Divexo, a jeżeli potrzebne jest jednoczesne zabezpieczenie przed alternariozą – także Revyona lub Signum 33 WG.

Kluczowe pozostaje jednak nie tylko dobranie produktów do występujących chorób, lecz również właściwe rozmieszczenie ich w całym programie. Zmiana mechanizmów działania i unikanie kolejnych zabiegów opartych na tych samych grupach substancji czynnych pozwalają ograniczać presję selekcyjną i utrzymywać skuteczność ochrony. W sezonach sprzyjających rozwojowi zarazy ziemniaka i alternariozy ma to szczególne znaczenie dla utrzymania zdrowego ulistnienia aż do końcowej części wegetacji i wykorzystania potencjału plonotwórczego plantacji.

Materiał przygotowany we współpracy firmą BASF